Barış Erdoğan | Hayalhane

Barış Erdoğan | Hayalhane

Barış Erdoğan “Hayalhane” adlı denemesiyle Edebiyat Daima’da.

Barış Erdoğan | Hayalhane

.

“Hayal ettiğiniz her şey gerçektir.”

(Picasso)

Çocukken hayal gücümü bir daire çizerek anlatmıştım; babam, “İçi mi, dışı mı?” deyince şaşırmıştım. Sahi hayal gücünün sınırı o çemberin içinde mi, dışında mı?

Hayal gücü hem çemberin içinde hem de dışında olan Yalom, Nietzsche Ağladığında’da, “Benim hayallerim sizin umrunuzda mı ki!” der. Hayallerini gerçeğin kapısına yığanla gerçeğini hayallerinin çitinden aşıran neden aynı kişi olmasın?

Büyük bir rasathanede memurdum, ayrıldım. Şimdi küçük bir hayalhanede müdürüm, mutluyum. Görevim sabahtan akşama değin hayal kurmak.

Düş kurmayı sever misiniz? Ben nedendir bilmiyorum, düş kuranlar üstüne düş kurmayı seviyorum. Bu da beni gerçeğe götürüyor. Biliyorum, gerçeğin tokadı hem iki el genişliğinde hem de çok serttir. Yaşlı, yaşlı olduğu kadar da sünepe insanların bu dünyada yerlerinin olmadığını düşünürken benim onlar üstüne düş görmem de bir o kadar gereksiz. Ama benim düşümü kuran romancının yaptığı iş son derece kutsal sayılıyor. İki düşten bir gerçek çıkmıyor demek ki… Görüyorsunuz, dünya kimine, pembe kimine kapkara.

Her hayal başlangıçta derme çatmadır. İnandıkça sağlamlaşır.

Bir düşe oturduk, benden önce tüketti. Bir gerçeğe oturduk, ikiye katladı. Anladım ki sevenler sevmeyenlerden dört kat daha sabırlı ve daha aptal. Kırlangıcın düşü daha geniş boşluk, boşluğun düşü daha çok kırlangıç. Kalktım elimdeki tek gerçeği düşlerle takas ettim. Ertesi gün vazgeçtim, bütün düşleri savurdum.

Seher vakti Claude Farrère Caddesi’nde bir bardak çay içip Sultanahmet’e Hayali’nin, “Gün gibi doğdu karşıdan ol meh-likâ seher/ Rûşen gözükdü gel bana ey âşinâ seher” beytiyle inmek hayalime hayal katar.

Sultanahmet, İstanbul’daki tek “hayalhane”m. Ne kadar hayal, o kadar dün… Sürüklenip gidiyorum. XVII. yüzyılın başları, Atmeydanı’nda koştur koştur, durulup bir köşeye siniyorum. Önümden suratsız bir hanutçu geçiyor, Batılı birkaç seyyahın önüne düşmüş, kazanacağı birkaç kuruşun hayalini kuruyor. Ardı sıra koşsam Mısır Çarşısı kapısında göz göze geleceğimden eminim. Okçular sağa sola asılmış balkabaklarına oklarını fırlatıyor. Bir yandan ustalar İznik çinilerini taşıyorlar camiye… Padişah I. Ahmet heyecanlı… Zamanı biraz daha öteliyorum, karşımda Bosnalı Matrakçı Nasuh. Minyatürlerini adeta gözüme sokuyor. Sultan Süleyman’ın kızkardeşinin düğününden kalma minyatürlerini yaymış, en koyu rengi vurmakta. Aslında çoğu surnamelerde (Osmanlı döneminde şehzadelerin sünnet düğünleriyle, kadın sultanların evlenme törenlerini betimlemek amacıyla yazılmış eserler) karşılaştığım, görmezden geldiğim yazıların minyatürleri… “…resmimizde mana, suretten önce gelir.” diyen Orhan Pamuk’un Benim Adım Kırmızı’sındaki nakkaş Osman’a kadar vardıran…

Başımı çeviriyorum, gurup vaktinin kırmızısı desem değil, bilim insanı Ali Kuşçu’nun talebesi Molla Lutfi’nin ve “Biz cennete eşeğimizi bağlamayız.” sözüyle tepki çeken Melami şeyhi İsmail-i Maşuki’nin idam edildiği yerdeyim… Hey gidi yalancı tarih diye iç geçiriyorum, korkuyorum da. Gerçek kadar hayali de yorarmış insanı. Erguvan renkli pelerin giymiş Justinianus ve yirmi binin üstünde insanın can verdiği Nika ayaklanması hayalime karışıyor. Hayallerimin kanlı bitmesine neden olacak düşüncesiyle zamanı bugüne sürüklüyorum. Filozof suretli bir adam, saç sakal birbirine karışmış. Dilindeki tüm sözcükler paslı, gönül bileyinden geçirilmemiş sözcüklerle hayatı yorumluyor. Cevap vermedim, dönüp suretine baktım. “Başımın üstünde gökyüzü görmek istemiyorum.” diyen Oğuz Atay’ın karikatürize edilmiş hali.

Uzun uzun gökyüzüne baktığımı görünce, “Bağışlayın efendim, nerde yaşıyorsunuz?” dedi. Başımı çevirmeden, “Gökyüzü alınmış bir semtte.” dedim. “Nasıl?” dedi. “İnsan kendinde olmayanı arar. Benim yaşadığım semtte insanlar gökyüzünü tüketmişler. Doğrusu, bakmayı bakmayı varlığını unutmuşlar.” deyince şaşırdı, Sait Faik’ten bir cümleyle dilinin pasını temizledi: “Nefes aldığın şehir ne kadar şanslı. Kim bilir, sesini gökyüzü sanan kuşlar bile vardır.”

Edebiyat Daima
ADMINISTRATOR
PROFILE

Posts Carousel

Yorum Yap

Email adresiniz yayınlanmayacaktır.

Latest Posts

Top Authors

Most Commented

Featured Videos

Etiketler

abbas marufi abdullah çakır abdulmelekiyan acabay adıgüzel afili ceket ah kusan zaman ahmedidai ahmet doğru ahmet menteş ahmet sarı ak akdeniz akif akifdut akşam sayıklaması albertcamus Ali Lidar Ali Necip Erdoğan alperbilgili anadan üryan bir yalnızlık anka kuşuna zümrüt Anlamayan BeniAdeme Gazel Anıl Cihan ardında yiten ben değilim Armağan Can arzu Arzu Alkan Ateş Arzu Tanrıverdi arzuözdemir aslan aslanoğlu Aslı Hilal Menteş ata atakaya aydın aydınakdeniz aygüner ayhan ayhan akdeniz ayten güler aytmatov ayça erdura ayçaerdura ayşenur kaya aydoğan ayşe şafak kanca aziz nayır açıkgöz aşk diye diye aşk hak aşk incinirse aşkmektubu aşk örtüyor gövdeni babek zamani bahaeddinözkişi bahar ayaklanmaları baltadergisi balçık baris barış barışerdoğan Barış Erdoğan barışmanço batı rüzgarları bayrıl bazı evlerin kış hali başağın diyalektiği başkalarını da düşün begüm şahbudak bekleyiş beni bir baharın göğsünde uyut ben olsaydım benzeşmek berna bernakarakaya beyazgemi beyzaege beyza yazıcıoğlu bijennecdi bir fincan kahvenin kahvenin çayın bardağın Birgül birgültemur birgülyangınaslanoğlu Birgül Yangın Aslanoğlu bir varlık masalı bir zamanlar bir çift yumru biter buralarda güneşin matemi bitişin mevsimleri Bit Pazarında Tarih Dersine Cevaben boyalı duvar Buket Uçar bulutun gözyaşı burak çelik burhan burhanaslan burhantuncay Burçin Laçin Altay buz çiçekleri büşra büşraünal camus canan çelik celladıma ceviri CeyCeyBey clemence damla nur akkirpi dağlardaki ter dedi-dedim defter deneme deniz Deniz Kara Kavalcı denizkarakavalcı dert dikimevi dervişzaim deryagündoğdu devrim horlu divan Dostoyevski doğa doğanay dulda dursunalisazkaya duvar Duyuru Duyurular Dönüşüm düğme ilikliği eda tosun Edebiyat Daima elem erk elif burcu özkan elifyavaş elimden tutabilse sesin ellerimde on dokuz yara elçin sevgi suçin emel Emel Bulut emel canpolat emelkoşar emel koşar emine gündüz menteş enver ercan enver sadri begit Enver Sadri Begit | İvo Bu Şairlik Telaşı Mı? eraysarıçam eray sarıçam ercan ercankesal ercanköksal ercan sağlam erdevir erdoğan Erguvan erguvan rengi yalanlar ergülen erhan erhankaraoğlan Erhan Çamurcu erkut tokman erkuttokman erman şahin ersin ersinkartal ersin kartal ersin taşdemir ertuğrul çoban erva erva zülal ünsal esingülez eskiliman esrakaraca esra karaca Ethem Baran evde kalmış zencefil eylül eşyalar fahriayhan faikmuharrem farsca fateme mahmudi Fatmasümer ferfiçkin kayboldu feritsürmeli fermuar ferruhzâd feyz kariha fuat fuatoskay fulya eyilik fuzuli füruğ füruğferruhzâd galip Galip ÇAğ galipçağ gamzekoç gece fısıltısı gecenintılsımı gece rahminde cenin gerus gerus abdulmelekiyan gezi yazısı gittin bana giz Gökhan Yılmaz gölgemdeki ağrılar gönül gönülyonar gösteri toplumu gözlerin afrika Gülden Çevik gülle güllüce gülsoy gülözen gülşah gülşahak gülşen gün bozumu Güngör gürhangürses güven güven adıgüzel güvenadıgüzel güven fatsa güvenini kırdım bir kere güzel yazı defteri güğüm Haber Haberler Hakan Sarıpolat Hakan Temiz Hakan Uslu hale alkay halil cengiz halil ibrahim emecen hande handeiçeliadabay hasan ali toptaş hasan temiz hasrettir azerbaycan hasta hatice hatice kübra öktem Hatice Tarkan Doğanay haticetarkandoğanay haticeyıldırım Hatice Yıldırım hayalet orkide haydar haydar ergülen heba herşeyibitirmeyidüşünüyorum hilal fırat hiç ihtimal Hûşeng İbtihac hüseyin hüseyin aygüner hüseyin sönmezler hırsız Iainreid ihtiyar banklar ihtiyardünya ilhan kemal ilyas alevi inceleme insan insannedir? intihar ilanları ismail ismailkılınç iz içeli jose saramago Kafka kalabalıkyalnızlıklar kalender kara kalkan kamyon kara karabürk karakaya karakoyun karanlığa tapanlar karaoğlan kartal karınca incitmez altur balyanın tuhaf intikam planı kavalcı kavşakta çevirme var kaya Kazuo Ishiguro kederbuselik kehribar kelebek ve kukla Kemal Özer Şiir Ödülü kimsesizliğe kiralık ışık hikayesi Kitap Kitaplık kitaplıktan Kitaplık Önü Klaros Yayınları kleopatra knut odegard kol düğmeleri korona koyu sersemlik kozan koşar kravat kronik satırlar kum kumdan keder kusey tangüler köpek kalbi köpeğin olayım hayat kürşat kürşatyozcu Küçürek Öykü kılınç kırmızı şiir kırıkyazıistasyonu kırık yazı istasyonu kısakürek kız kulesi boğaz ve aşk kızıltoprak kızılırmak Lale lale şeyda gülsoy laleşeydagülsoy latice bir mektup yaz bu gece leyla lord alfrad tennyson Louise Glück madak mahmud derviş mahrumiyet makyaj marazlı tren marktwain masal masiva mavi dünyanın insanları mayo mayıs mağara mehmet mehmet açıkgöz mehmetberkyaltırık mehmetyıldız mehmet yıldız mehmet çağan azizoğlu mehtapnas mektup melek melekler intihar etti melektemur merhametsizmerhamet merveyıldız meryem akyıldız metinsavaş meviza mevlüt şener mevsim etkisinden arındırılmış insan manzaraları Mihail Bulgakov muhamedburaktunay muhameterdevir muhammed münzevi muhammet muhammeterdevir Muhammet Erdevir muhsin hafız çakıroğlu murat muratalan murat erdi salık muratgöğekin Murathan Mungan murat serdar çakıroğlu Murat Soyak mustafa ersin taşdemir mustafaeverdi Mustafa Soyuer mustafa torun müjgan münevversaral Naile Dire n apartmanı nar Nasrin Zabeti Miandoab Ncip Fazıl necatibey nehirlerim uzağa nesrin Nesrin Çoruh nesrinçoruh nilgün marmara nisa nisaeser Nisa Eser nisaleyla nota notaya nuritarkan okan alay okanlay olanlar olga tokarczuk orhantepebaş oskay osman osmanyücel ozanöztepe Oğuz Ertürk pekmez PerverNakçi Peyami Safa prelüt qadiri radikal şıkların sayımı rahmikızıltoprak rana Recep Kayalı Reşit reşitgüngörkalkan Romen Edebiyatı röportaj rüzgarın yolculuğu rıdvan yıldız sabah yağmuru sacettin ince saklambaç salıncak sama sama qadiri saniye saniyekısakürek Saniye Kısakürek sarmaşık sağlam seheraçıkgöz seher yerlikaya selcan ece selinöyküata semanur semanurulu semra orhan şirip seni seviyorum Serap Yalçın Pamuk serbülent kaya serdar servan erdinç ses seval seval karakoyun sevda sevdamın şehri sevdasezergülle Sevda Sezer Gülle Sevinç Çokum Seydali Önal seyit mehdi musevi sezer sibel sibelmayo siir sinema Sipariş sokakta sorgu sorgu (I) sorgu (II) Suat Derviş suna suna kızılırmak sungurlar suzan yörük sylvia sönmezler söylemek mümkün söylence söyleşi söyleşi ve soruşturmalar süheyla poyraz sızı Tahsin Yücel Tamer Sağcan taner sezgin Tanpınar tanık tarkan tatlı bir telaş tekerleme temur thomas hardy tilki öpüşmesi topraktan öte tubagevrek tuncer turgay tuğba Tuğba Keskin tuğbaönce tuğçe tuğçekozan türk zerrintürk ulu umut bazen uğrar evimize uykular gazeli uzunca şiir uğur Uğur Karabürk uğurkarabürk vahap eren vakitlerden körpencere veda vuslat w.bahadır w.bahadırbayrıl Where Is/Where Are Denklemi yabancı yakamoz yalnızlar rıhtımı Yalnızız yangın yaren eryıldız yasin yasinkum Yayın İlkelerimiz yaz ve gül yiğit ergün yok yolcu yonar YouTube yozcu yunan suları yunus Yunus Çinçin yunusçinçin Yusuf Araf yusuf aydın yuva yörük yücel yürekincisi yıldırım yıldız zamanla/ma zambak ve köpük zeliha aypek zemir zerrin zeynep zeynepkasap zeyneppınarbaşı zeyneprana zeynep yeşilbaş yardımcı zeynep yolcu zeynepyolcu zifiri karanlık zübeyde zübeydegüllüce zülal Çile Çok Yapraklı İlişkiler Öykü çakıroğlu çağ çeviri çeviri şiir çevrobil çinçin çirkin filler çoklu yüz döngüsü çoruh ölüm sebebi ölüm ve kuşlar önce öykü özdemir özkan özkan kaya özlemek dündendir ünal ünsal ürperti İbrahim Halil Çelik İmtihan İnceleme İsmail Kılınç İthaki ıd est ıp labirenti ıslık kesiği ışık ışıklı pencere ışıksungurlar ışıl ışılmadakkaya Şener Öktem şarkı şehrazat şener beyter şenol alçınkaya şeyda şiir şiire dönüşen anne şiirülke şir şirin söz